«Ας είμαστε επιφυλακτικοί»: Αλλάζει στάση το Βατικανό στα «θαύματα»

Το Βατικανό εξέδωσε νέα εγκύκλιο συνιστώντας επιφυλακτικότητα απέναντι σε υποτιθέμενα υπερφυσικά γεγονότα όπως οι κλαίουσες Μαντόνες και οι σταγόνες αίματος στις αναπαραστάσεις της Σταύρωσης που συνοδεύουν εδώ και αιώνες την καθολική πίστη,

Ο πάπας Φραγκίσκος έχει τηρήσει επιφυλακτική στάση απέναντι σε τέτοια φαινόμενα. Έφτασε μέχρι να δηλώσει πέρυσι στη RAI TV ότι οι εμφανίσεις της Παρθένου Μαρίας «δεν είναι πάντοτε αληθινές» και ότι την προτιμά να στρέφει την προσοχή προς τον Ιησού αντί να τραβά την προσοχή προς το πρόσωπό της.

Η αναφορά από πιστούς περιστατικών εμφάνισης των πληγών του Ιησού από τη Σταύρωση στα χέρια και τα πόδια αγίων έχουν δώσει την ευκαιρία για τη δημιουργία ιερών και προσκυνημάτων.

Στην εγκύκλιο που αντικαθιστά τους κανόνες που ισχύουν από το 1978, η υπηρεσία θρησκευτικής πειθαρχίας του Βατικανού που ανήκει στη Curia δηλώνει ότι τέτοια περιστατικά πρέπει να αντιμετωπίζονται με επιφυλακτικότητα, διότι μπορεί να συνιστούν απάτη για οικονομικό όφελος ή για τη δημιουργία προσωπικών λατρειών.

Τι είναι το «nihil obstat»

«Η ικανότητα διάκρισης μπορεί να αντιμετωπίσει προβλήματα όπως αδικίες, εκμετάλλευση, βλάβη στην ενότητα της Εκκλησίας, παράνομο χρηματικό κέρδος και σοβαρά δογματικά σφάλματα που είναι πιθανόν να προκαλέσουν σκάνδαλα και να υπονομεύσουν την αξιοπιστία της Εκκλησίας», αναφέρεται στην εγκύκλιο.

Σύμφωνα με την υπηρεσία θρησκευτικής πειθαρχίας, στις περιπτώσεις αυτές οι επίσκοποι οφείλουν να εκδίδουν ένα «nihil obstat», μία άδεια λατρείας που αφήνει ανοικτό το θέμα αν το φαινόμενο θα αναγνωρισθεί επισήμως από το Βατικανό ως «υπερφυσικό». Τέτοιες περιπτώσεις αναγνώρισης είναι πάντως εξαιρετικά σπάνιες.

Στην εγκύκλιο διευκρινίζεται ότι πολλοί τόποι προσκυνήματος συνδέονται με υποτιθέμενα υπερφυσικά γεγονότα που δεν έχουν αναγνωρισθεί από το Βατικανό, αλλά αυτό δεν θέτει σοβαρά προβλήματα στην πίστη.

Ένα παράδειγμα στο οποίο δεν αναφέρεται το κείμενο είναι το δημοφιλές ιερό του Μετζουγκόριε στη Βοσνία όπου έχουν αναφερθεί πολλές εμφανίσεις της Παρθένου Μαρίας από το 1981.

Πέραν του «nihil obstat», οι επίσκοποι μπορούν να εκδίδουν πέντε ακόμη είδη αποφάσεων, όπως η απόρριψη ενός συμβάντος ως υπερφυσικού ή μέτρα για την απαγόρευση λατρείας φαινομένων που είναι αμφιλεγόμενα ή εμφανώς πλαστά.

Οι επίσκοποι θα πρέπει πάντα να ζητούν την έγκριση του Βατικανού πριν από την έκδοση τέτοιων αποφάσεων, ενώ σε εξαιρετικές περιπτώσεις ο πάπας ή η υπηρεσία θρησκευτικής πειθαρχίας μπορούν να παρέμβουν παρακάμπτοντας τις τοπικές εκκλησιαστικές αρχές.

Ο υπερπληθωρισμός υποτιθέμενων υπερφυσικών φαινομένων ήταν ένας από τους παράγοντες που οδήγησαν στην εμφάνιση του Προτεσταντισμού στην Ευρώπη του 16ου αιώνα.